Błąd! Wiadomość z Państwa zgłoszeniem nie mogła zostać wysłana. Prosimy spróbować później lub skontaktować się z naszym pracownikiem. Dziękujemy!
Dysplazja stawu biodrowego jest jednym z trzech (obok martwicy chrzęstno-kostnej i dysplazji stawów łokciowych) najczęściej występujących schorzeń układu kostnego okresu rozwojowego.
Data dodania: 12.07.2007r.
Dotyczy ona młodych psów dużych ras (takich jak owczarek niemiecki, rottweiler, doberman, bernardyn, mastiff neapolitański, nowofunland, labrador, golden retriever, dog niemiecki, owczarek kaukask i podhalański), chociaż występuje też sporadycznie u psów małych ras, jak mops czy pekińczyk, a także kotów rasy Maine Coon. Objawy tej choroby najczęściej można zaobserwować u szczeniąt 6-12 miesięcznych, ale nierzadko pierwsze symptomy występują już w 3-4 miesię cu życia, a u niektórych osobników dopiero w wieku 4-5 lat.
Dysplazja to schorzenie dziedziczne biorące się z predyspozycji genetycznych psa do zbyt luźnych połączeń elementów wchodzących w skład stawu biodrowego (tkanki kostne, jak głowa kości udowej oraz panewka kości miednicy, a także tkanki miękkie otaczające staw, jak mięśnie i więzadła).
U psa z takimi skłonnościami proces ten pogłębia się w miarę wzrostu, a co za tym idzie, zwiększenia aktywności ruchowej. Dochodzi do tego stały przyrost masy mięśniowej i błędy żywieniowe, tak więc luźny staw biodrowy nie potrafi sprostać tym obciążeniom. Wynikiem tego jest nadmierna ruchomość głowy kości udowej, która stopniowo oddala się od panewki miednicy zamiast ściśle przylegać do niej. Takie niedopasowanie tych dwóch elementów nie jest obojętne dla pozostałych tkanek, torebki stawowej i więzadeł, które ulegają rozciągnięciu, a chrząstka stawowa zniszczeniu. Zaczynają być widoczne objawy ze strony aparatu ruchu. Pojawia się kulawizna jednej lub obu kończyn miednicznych, pies wykazuje problemy ze wstawaniem i kładzeniem się, wchodzeniem po schodach czy wskakiwaniem (np. na łóżko, do samochodu).
Charakterystyczny staje się tzw. „kangurzy chód” - pies porusza się stawiając obie kończyny miedniczne naraz i wykonując skoki. Widoczna staje się niechęć do ruchu. Z czasem dochodzi do całkowitej utraty zdolności poruszania się i na tym etapie konieczne jest leczenie chirurgiczne, które jednak nie gwarantuje całkowitego powrotu do zdrowia.
Znacznie lepszym rozwiązaniem jest leczenie nieoperacyjne oraz profilaktyka podjęta w odpowiednim okresie rozwoju zwierzęcia. Ponieważ dysplazja jest schorzeniem wrodzonym, postępującym i nieuleczalnym, można jedynie poprawić psu komfort życia poprzez hamowanie procesów zwyrodnieniowych w stawach, likwidowanie bólu i zapaleń. Taka metoda terapii podejmowana jest u osobników z mało zaawansowanymi objawami dysplazji (po uprzednim potwierdzeniu tego na zdjęciach RTG), najczęściej u psów, które ukończyły pierwszy rok życia.
Leczenie składa się z podawania środków przeciwzapalnych i przeciwbólowych, utrzymanie prawidłowej masy ciała oraz kontrolowania aktywności ruchowej zwierzęcia, a także, co wydaje się być najważniejsze –podawanie preparatów chroniących chrząstkę stawową . Niestety w naszym kraju znaczenie chondroprotekcji w uzyskaniu wartościowego materiału hodowlanego jest niedoceniane.
Chrząstka stawowa jest wyspecjalizowaną tkanką łączną pokrywającą powierzchnie stawowe kości. Zdrowa chrząstka dzięki swej sprężystości absorbuje urazy oddziałujące na powierzchnie stawowe i chroni kości przed uszkodzeniem, działa jak amortyzator.
Substancjami, które nadają chrząstce elastyczność są glikozaminoglukany (GAG) –glukozamina, siarczan chondroityny (chondroityna) oraz kwas hialuronowy (HA) odpowiadający za lepkość płynu tworzącego film ochronny pomiędzy powierzchniami stawowymi. U psa nieobciążonego defektem genów dysplazji substancje te wytwarzane są przez komórki chrzęstne, zwane chondrocytami. Chrząstka jest tkanką aktywną metabolicznie, gdzie „zużyte” GAG są „wycinane” przez enzymy, a na ich miejsce wstawiane nowe. Zatem stale zachodzące procesy niszczenia pozostają w stanie równowagi z procesami naprawy.
Zwierzęta objęte ryzykiem dysplazji wykazują zaburzone funkcjonowanie chondrocytów, które tracą zdolność syntetyzowania GAG, co prowadzi do zmian zwyrodnieniowych w stawach i coraz poważniejszych objawów tej choroby. Dlatego tak ważne staje się stosowanie preparatów ochraniających chrząstkę stawową , które przywracają i utrzymują równowagę pomiędzy procesami niszczenia i naprawy.
Kliniczne efekty takiego działania to przede wszystkim poprawa ruchomości stawów, zmniejszenie kulawizny i co jest bardzo istotne, obniżenie lub całkowite zaprzestanie stosowani leków przeciwbólowych i przeciwzapalnych. GAG jako naturalne składniki chrząstek stawowych, w przeciwieństwie do leków, nie posiadają efektu toksycznego, więc mogą być stosowane przez długi okres czasu, oczywiście pod kontrolą lekarza weterynarii.
Glukozamina stosowana samodzielnie chroni chrząstki zdrowe, zapobiegając wystąpieniu zmian zwyrodnieniowych stawów, natomiast stosowana razem z chondroityną zmniejsza skutki tych zmian.
Kwas hialuronowy (HA) ze względu na swoje silne (ale całkowicie bezpieczne) działanie podawany psom z widocznymi trudnościami w poruszaniu się, powoduje zauważalną poprawę w komforcie życia zwierzęcia i radość z odzyskanej sprawności ruchowej.
Tak więc stosowanie odpowiednich preparatów zawierających wszystkie trzy składowe chrząstki stawowej (glukozaminę, chondroitynę i kwas hialuronowy) jest najlepszym rozwiązaniem chroniącym lub minimalizującym ryzyko pojawienia się zmian zwyrodnieniowych prowadzących do dysplazji stawów biodrowych u psów.
Lek. wet. Ewelina Samoraj
Piśmiennictwo:
- Aleksiewicz R., Adamiak Z., Nowak M. „Dlaczego mój pies kuleje?” Galaktyka 2005,
- Podziękowania dla firmy VETOQUINOL za udostępnienie materiału wykorzystanego w niniejszym artykule (ryc. 1 oraz 2).




















